دیگران چه می خوانند..؟
نمناک سبک زندگیخانه داری آموزش کاشت و پرورش گیاه “سنبل”
hyacinth ، سنبل
کاشت سنبل از زمان های قدیم تا به حال تداوم داشته است که در ادامه این مطلب نیز ما روش های کاشت و نگهداری از “سنبل” برای شما بیان خواهیم کرد.

کاشت گیاه سنبل

   سنبل گیاهی است که از زمانهای قدیم کاشتن آن متداول بوده است .گیاه سنبل از خانواده سوسنیها و پیازی ، به بلندی 15 تا20 سانتیمتر و گل های زودرس آن بشکل خوشه انتهای ساقه گوشتی معمولا از نیمه اسفند تا فروردین باز میشود و به رنگهای سفید ، قرمز ، آبی ، بنفش ، صورتی و زرد و غیره است .

این گیاه را در آپارتمان می توان درون پیت ، ماسه و یا آب پرورش داد . سنبل یک گیاه گلدار چند ساله پیازی در خانواده Asparagaceae، بومی جنوب غربی آسیا ، جنوب و مرکز ترکیه ، شمال غرب سوریه ، لبنان است. این گیاه در قرن 16 به اروپا وارد شده است. حدود 95% از نیاز جهانی سنبل ، در کشور هلند تولید می شود. از اینرو به این گل ، سنبل هلند نیز گفته می شود. این گیاه ، علفی و پیاز دار می باشد که با تولید گلچه های زنگوله ای شکل ، گل آذین خوشه ای ایجاد می کند. رنگ گل ها ، سفید ، زرد ، صورتی، قرمز ، بنفش و.. می باشد که معمولا رنگ غالب ، بنفش است. لازم به ذکر است سنبل وحشی یا سنبل ایرانی که بصورت خودرو دیده می شود . کلاغک یا موسکاری می باشد که از انواع سنبل نبوده و فقط با سنبل هم خانواده است. این گیاه میتواند به بلندی 15 تا 20 سانتیمتر برسد و گل های زودرس آن بشکل خوشه انتهای ساقه گوشتی معمولا از نیمه اسفند تا فروردین باز میشود و به رنگهای سفید ، قرمز ، آبی ، بنفش ، صورتی و زرد و غیره است.
گیاه سنبل را اصولا به سه دسته تقسیم می کنند :
1 – سنبل هلندی H.Orientalis.
2 – سنبل ولایتی یا پاریسی H.O.Pronncialis.
3 – سنبل رومی H.O.Olbulus.
وجه تمایز سنبل هلندی با دو قسم دیگر ، پهنا و حجم خوشه گل آنست و دانه های گل روی خوشه کاملا چسبیده و نزدیک به یکدیگر میباشند .
سنبل هلندی دارای دو جور :پرپر و کم پر میباشد .
 
سنبل

کاشت و نگه داری از سنبل

 
ولی خوشه گل کم پر قوی تر و بیشتر از جور پرپر برای تهیه گل پیش رس مستعد میباشد .خوشه گل سنبل هلندی پرپر کوچک تر و دانه های گل آن هم ریزتراست .
سنبل ولایتی همان سنبل های ایرانی است که از قدیم در ایران برای ایام نوروز می کاشته اند و پیازهایآنرا غالبا از مازندران می آورند .
خوشه گل های آن تنبل و تنک که بین دانه های گل فاصله زیاد دارد گرچه این قسم سنبل به زیبائی سنبل هلندی نیست ولی چون پیازهای آن کاملا روستائی و سالیان متمادی در زمین باقی مانده خود بخود زیاد شده همه ساله بهار بوته های قوی و پر پشتی از آن بیرون آمده و گل ریزان میکند ، برای باغهای روستائی ، کنار چمن زارها ، گل بهاری مناسبی است .رنگ گلهای این قسم که هم پرپر و هم کم پر است قفائی روشن یا سیر میباشد .
بوته سنبل رومی کوچک تر و خوشه گلش که از هر بوته بیشتر از یکی بیرون نمی آید خیلی کوچک و تنک ولی معطر و خوشبو است ، رنگ گلهایش سفید و زودتر از سنبل هلندی باز می شود .

روش کاشت و تکثیر

گل سنبل را با کاشتن پیازهای کوچک که پس از یک عمل مختصر روی پیاز اصلی تولید میشود زیاد می کنند .تعداد این پیازچه ها به نسبت جور آن کم و زیاد می باشد .
برای اینکه از یک پیاز سنبل بخواهند پیازهای کوچک گرفته آنرا زیاد کنند ، باید یک ماه قبل از موقع کاشتن ته پیاز را بشکل مخروط کوچکی با چاقو در آورده یا آنرا بشکل صلیب شکاف داده بگذارند جای برش خوب بخشکد . آنوقت آن پیاز را در عمق کمتری از پیازهای دیگر که برای گل آن می کارند بکارند .
 
پیازهای سنبل را به نسبت استفاده ای که از گلش میبرند بطرق مختلف میکارند .چنانچه برای گل چیده و زیاد کردن آنها را در هوای آزاد روی زمین و برای تزئین اطاقها و سالون در گلدان یا ظروف آب میکارند .
بهترین فصل برای کاشتن پیازهای سنبل در گلدان یا ظروف آب ماه آبان و آذر است اگر بخواهند زودتر از فروردین از گل سنبل استفاده کنند باید گلدانهای 10 سانتیمتری را با خاک خیلی سبک و مملو از مواد پوسیده باین ترتیب :5 قسمت خاک رسی و شنی 3 قسمت کود کاملا پوسیده و 2 قسمت ماسه شسته پس از آنکه قبلا کف گلدان را برای زه کشی و رد شدن آب زائد آن حاضر کرده باشند پر کرده بعد پیاز سنبل را بطوری در گلدان بگذارند که تمام پیاز در خاک باشد .
این گلدانها را پس از آب دادن در زمین فرو می کنند ، حرارت زمین سبب می شود که پس از یک تا یک ماه و نیم پیازها کاملا ریشه کرده و جوانه برگها نوک پیاز پدیدار شود ، آنوقت گلدانها را بیرون آورده زیر شاسی یا توی گلخانه معتدل میگذارند تا نمو کرده و گلهای آن باز شود .
 
به نسبت گرمای گلخانه گلها زودتر یا دیرتر شروع بباز شدن می کنند .برای کاشتن پیاز سنبل در آب فقط گذاردن پیاز روی ظروف مملو از آب که در آن مقدار کمی خاکه ذغال ریخته باشند کافی نیست بلکه باید آنها را مواظبت کنند که قبل از بیرون آمدن برگهای گیاه پیازها کاملا ریشه های خود را در آب منتشر کرده باشند .
برای این کار بطوریکه قبلا گفته شد بهتر است روی هر پیاز کلاهک کاغذی گذاشته شود تا روشنائی کمتری به نوک پیازها برسد.در نتیجه دیرتر سبزه آن نمو می کند .
 
ضمنا مواظبت نمایند همیشه آب ظرف به اندازه باشد که سطح آب مماس با ته پیاز بوده و فقط ریشه گیاه در آب بماند .
برای کاشتن سنبل در هوای آزاد روی زمین نکته قابل توجه وجود خاک سالم و سبک است و اگر خاک زمین مساعد نباشد باید قبلا آنرا اصلاح کرده بعد ماه آبان و آذر پیازها را به عمق 15 سانتیمتر و اگر در آن منطقه سرمای زمستان سخت و ممکن است در چنین عمقی رطوبت زیاد نفوذ کرده یخ بزند ، پیازها را عمیق تر بکارند .
پس از آنکه گلهای سنبل تمام شد باید نیمی از برگهای آنرا بریده و ماه خرداد و تیر که برگ های باقیمانده زرد شده و خشکید پیازها را از زمین خارج کرده پس از آنکه چند روز در معرض هوا گذارده و رطوبت آنرا گرفتند آنها را در انبار یا اطاق خشک و تاریک برای کاشتن سال بعد نگهداری نمایند .

تکثیر 

روش های تکثیر سنبل:- بذر ( برای به نژادی) - کشت بافت - ته برداری (Scooping) - ته شکافی(Scoring)
 
بذر سنبل حالت کاغذی دارد و افزایش به روش بذری 6-4 سال زمان نیاز دارد ( تا گیاه گل دهد.) سوخ سنبل یکساله است و کیفیت گلها در سال دوم مطلوب نمی باشد. (از برخی سوخ ها نظیر سوخ نرگس ، می توان چند سال گل با کیفیت خوب بدست آورد). سنبل به طور طبیعی سوخک کمی تولید می کند ؛ به منظور تولید سوخک بیشتر ، بکار گیری دو روش ته شکافی و ته برداری مرسوم است.
 
ته برداری (Scooping):در این روش با چاقوی انحنا دار، صفحه پایگاهی سوخ بصورت افقی ، برداشته می شود. در قسمت های برش داده شده تعداد زیادی سوخک تولید می شود که می توانیم آنها را کشت کنیم. اجرای این روش مهارت خاصی می طلبد.
 
ته شکافی(Scoring):در این روش نیز به منظور تولید سوخک بیشتر، با استفاده از چاقو برش هایی در صفحه پایگاهی سوخ ایجاد می شود. بعد از برداشت گل ها، باید برگ ها را به منظور تغذیه سوخ ، روی گیاه نگه داشت. سنبل گلی نوروزی می باشد. در تیر و مرداد که گلدهی تمام شده است ، سوخ های سنبل را در می آوریم .(در بهار، وقتی سنبل گل دارد ، مواد ذخیرهای از سوخ خارج شده و سوخ چروکیده است. اما در تابستان که سوخ های بدون گل را از خاک خارج می کنیم می بینیم که ، سوخ ها شاداب هستند.). پس از خارج نمودن سوخ از خاک (در تابستان) می توان از تیمار هایی نظیر تیمار دمایی برای زود گلدهی استفاده کرد .
 
گل سنبل آبی

کاشت و نگهداری سنبل

نور

سنبل به نور زیادی نیاز دارد مخصوصا در زمان گلدهی پس اگر درون منزل نگهداری میکنید پرنور ترین مکان را برای این گل زیبا انتخاب کنید مثلا کنار پنجره جنوبی

آبیاری

سنبل به آبیاری زیادی احتیاج ندارد هر وقت که سطح خاک خشک شد آبیاری کنید مواظب باشید آبیاری زیاد باعث پوسیده شدن پیاز میشود

نگهداری

سنبل یک گل دائمی نیست پس نباید انتظار داشته باشید این گل همیشه بماند دوام گل نهایتا یک ماه میباشد اما بعداز از بین رفتن گل پیاز آن را از خاک در بیارید و ساقه آن را قطع کنید در محلی خشک و تاریک بگذارید تا سال دیگه هم میتوانید بکارید و سبز میشود.

کود دهی

نیازی ندارد اما در صورت امکان مقداری ( 10 درصد) کود دامی یا ورمی به خاک آن در زمان کاشت اضافه گردد.

خاک

خاک مناسب برای سنبل کوکوپیت و پیت ماس میباشد یا اینکه مخلوطی از کود و خاک برگ و ماسه و خاک باغچه البته پیاز سنبل را درون باغچه هم میتوانید بکارید و با شرایط آب و هوای بیرون خودش سبز شده و به گل مینشیند.
نکاتی برای کاشت سنبل در محیط بیرون
پیاز سنبل باید در اوایل پاییز در باغچه کاشته شود. اگر این کار صورت بگیرید گیاه شما زمان کافی برای رشد و ریشه دهی مناسب تا قبل از زمستان خواهد داشت.
برای کاشت پیاز باید نقطه ای را انتخاب کنید که در آفتاب کامل به سمت شمال و سایه به سمت جنوب قرار داشته باشد. برای پرورش سنبل باید از خاکی غنی، مرطوب و دارای زهکش مناسب استفاده کنید. برای غنی کردن خاک از مقداری کود آلی استفاده کنید و مطمئن شوید که کود با خاک به خوبی مخلوط شده است. پیاز را در عمقی حدود به 24 سانتیمتر در خاک بکارید. هر پیاز را با فاصله 6 تا 9 سانتی متر از دیگری در خاک بکارید.

نگهداری سنبل در محیط خارجی

اگر شما در محلی زندگی می کنید که دارای زمستان های سرد است و یخبندان های شدیدی در این منطقه رخ می دهد به صورتی که زمین نیز یخ می زند می توانید برای محافظت از پیاز یک لایه مالچ بر روی خاک بکشید.

نگهداری سنبل پس از گلدهی

در فصل پاییز در دوره های خشکی خاک سنبل را مرطوب نگه دارید.
بعد از آنکه گلدهی سنبل در فصل بهار پایان یافت ، گل را از ساقه جدا کنید اما به برگ ها دست نزنید و اجازه بدهید به صورت طبیعی خشک شوند و اگر خشک شدن برگ ها منظره نامطلوبی را به نمایش گذاشت می توانید اطراف را با گیاهان یکساله یا چندساله پر کنید.
شما باید برای تامین نیاز غذایی سنبل برنامه یکساله برای افزودن کمپوست داشته باشید.
اندازه گل بعد از چند سال کاهش پیدا می کند به همین دلیل برخی از باغبان ها که در باغچه خود گیاه سنبل را دارند از این گیاه به عنوان یک گیاه یکساله استفاده کرده و پس از دوره گلدهی پیاز را درآورده و برای دوره بعد پیاز جدید استفاده می کنند.

گیاه سنبل آبی

دارای ریشه های ارغوانی سیاه آزاد و ساقه راست که 8 تا 15 گل جذاب را بر روی خود دارد. عمدتا سنبل آبی به رنگ صورتی با شش گلبرگ است. شکوفه، سنبل آبی ممکن است با Limnobium spongia اشتباه گرفته شود.
سنبل آبی یکی از سریع الرشد ترین رشد گیاهان شناخته شده می باشد. همچنین تولید مقادیر زیادی از دانه و قابلیت دوام سی سال از دیگر مشخصات آن است. برخی پرورش دهندگان شناخته شده آن را به دو برابر جمعیت خود در دو هفته میرسانند.
این گیاه میتواند دریاچه ها و حوضچه ها را به طور کامل پوشش دهد و باعث نرسیدن نور خورشید به گیاهان آبزی و همچنین ماهی ها و لاک پشت ها و ازبین رفتن آنها شود ولی در صورت پرورش کنترل شده میتواند باعص تمیزی و کمک به تامین اکسیژن در حوضچه های ساخته شده توسط انسان شود.
سنبل آبی به وسیله دم برگهایی که تغییر شکل یافته اند و به شکل اسفنجی در آمده اند میتواند روی سطح آب شناور بماند. و به وسبله استولون (ساقه های رونده یا بندهای ریشه زا. همانند توت فرنگی) تکثیر میشود.
گیاه سنبل آبی در مناطق گرمسیری روی آبهای راکد به شدت رشد میکند و در برخی مناطق مانند استرالیا به دلیل پوشاندن سطح وسیعی از رودخانه ها و باتلاقها ایجاد مشکلات زیست محیطی (مانند ایجاد مشکل در زندگی ماهیها و گیاهان آبی دیگر) نموده است. این گیاه چنان سطح آب را میپوشاند که حتی رفت و آمد قایقها هم دچار مشکل میشود.
گلهای آبی رنگی شبیه گلهای سنبل پیازی تولید میکند. نسبت به سرما حساس است و زمستانهای ملایم را هم تحمل نمیکند.
این گیاه مواد غذایی را به صورت محلول از آب جذب میکند و استفاده از کودهای کامل مایع به صورت دوز مصرفی یک در هزار و ماهانه حداقل یکبار برای این گیاه مناسب است.
برکه آب یکی ازعلاقه مندی های دوستداران طبیعت است واگر جایی برای آن وگیاهان آبزی در طراحی فضای سبز باغ یا خانه در نظر بگیریم متوجه جادوی آب در زنگی خودمان خواهیم شد.
سنبل آبی علاوه بر گل زیبایش برگها و ساقه های فانتزیی دارد که جلوه ای خاص به برکه شما خواهد داد.

نگهداری سنبل آبی

هوای آزاد و نور متوسط برای این گیاه مناسب است همچنین دمای شبانه نباید خیلی بالاتر از دمای روزانه باشد. سنبل آبی اغلب طول تابستان را گل میدهد. ماندگاری گلها کم و در حدود یک روز است .در فیلیپین، برخی از ساقه سنبل آبی پس از خشک کردن و تبدیل به الیاف و به شکل رشته رشته و رشته بافته شده به صورت نوار برای ساخت کیف، کفش، تاج های گل ، کلاه، گلدان و مواد تزئینی استفاده می کنند.گل سنبل آبی در جنوب پاکستان در استان سند و در رودخانه سند فراوان یافت میشود.این گیاه برای استفاده در مخازن تولید انرژی و گاز به روش بیوماس (بیوگاز) بسیار کارایی دارد.در حیاطهایی که دارای حوض هستند میتواند سنبل را در کنار گیاهان آبزی دیگری مانند نیلوفر آبی و همچنین گیاهان کنار-آب-زی مانند جگن و نخل مرداب نگهداری کرده و ترکیب زیبایی از آنها به وجود آورد.

سنبل ، آموزش کاشت و پرورش گیاه سنبل

منبع : نمناک - / ک.ک
این مطلب مفید بود ؟ 2 0
برچسب ها :
نظر کاربران
نظر خود را بنویسید ...

توجه : ارسال پیام های توهین آمیز به هر شکل و با هر ادبیاتی با اخلاق و منش اسلامی ،ایرانی ما در تناقض است لذا از ارسال اینگونه پیام ها جدا خودداری فرمایید.

کد امنیتی
ارسال نظر
انصراف