دریای عرب چیست، کجاست و چرا مهم شده؟| نامها و ارتباطش با ایران

دریای عرب؛ پهنه‌ای استراتژیک در قلب اقیانوس هند

دریای عرب یکی از مهم‌ترین و حساس‌ترین پهنه‌های آبی جهان است که در شمال اقیانوس هند قرار دارد. این دریا به‌دلیل موقعیت جغرافیایی خاص، نقش کلیدی در ارتباط میان آسیا، خاورمیانه، شبه‌قاره هند و شرق آفریقا ایفا می‌کند و همواره در کانون توجه تحولات اقتصادی، نظامی و سیاسی بوده است. در ادامه این بخش از نمناک، پاسخ سوال پرتکرار مخاطبان نمناک در رابطه با دریای عرب چیست و کجاست را خواهیم گفت.

دریای عرب کجاست؟

دریای عرب از غرب به شبه‌جزیره عربستان و خلیج عدن، از شمال به سواحل ایران و پاکستان، از شرق به هند و از جنوب به آب‌های آزاد اقیانوس هند محدود می‌شود.

کشورهایی مانند ایران، عمان، پاکستان، هند، یمن و سومالی به‌طور مستقیم با این پهنه آبی در ارتباط هستند.

وسعت، عمق و ویژگی‌های طبیعی دریای عرب

وسعت دریای عرب حدود ۳٫۸ میلیون کیلومتر مربع برآورد می‌شود و از نظر عمق، یکی از عمیق‌ترین دریاهای منطقه به‌شمار می‌رود.

این دریا تحت تأثیر بادهای موسمی قرار دارد و تغییرات فصلی آن نقش مهمی در آب‌وهوای جنوب آسیا، بارندگی‌های هند و شرایط دریانوردی ایفا می‌کند.

نام‌های تاریخی دریای عرب

دریای عرب در طول تاریخ با نام‌های گوناگونی شناخته شده است. در منابع تاریخی و جغرافیایی کهن، از این پهنه آبی با نام‌هایی چون:

• بحر فارس
• بحر عجم
• دریای مکران
• دریای هند
• دریای اریتره

یاد شده است. استفاده گسترده از عنوان «دریای عرب» بیشتر به دوره‌های جدید و متأثر از ادبیات جغرافیایی غرب بازمی‌گردد.

موقعیت دریای عرب در نقشه جهانی

طبق تعریف سازمان‌های بین‌المللی آب‌نگاری:

• در غرب از خلیج عدن و شبه‌جزیره عربستان
• در شمال از سواحل ایران و پاکستان
• در شرق تا خطوط ساحلی هند
• و در جنوب تا مجمع‌الجزایر مالدیو ادامه دارد

این موقعیت باعث شده دریای عرب یکی از مسیرهای اصلی کشتیرانی بین‌المللی باشد که ارتباطات تجاری آسیا با خاورمیانه و اروپا را تسهیل می‌کند.

اهمیت اقتصادی دریای عرب

دریای عرب یکی از مهم‌ترین مسیرهای تجارت دریایی جهان است. بخش قابل‌توجهی از صادرات نفت، گاز و کالاهای اساسی از کشورهای حوزه خلیج فارس و دریای عمان، از طریق این دریا به بازارهای جهانی منتقل می‌شود.

بنادر مهمی در اطراف دریای عرب فعال هستند که نقش حیاتی در اقتصاد منطقه دارند.

ارتباط دریای عرب با دریای عمان و خلیج فارس

دریای عرب از طریق دریای عمان به خلیج فارس متصل می‌شود. این ارتباط باعث شده مسیرهای حیاتی انرژی از تنگه هرمز به دریای عرب و سپس اقیانوس هند امتداد پیدا کنند؛ مسیری که برای اقتصاد جهانی اهمیتی استراتژیک دارد.

جایگاه ایران در دریای عرب

سواحل جنوب شرقی ایران از طریق دریای عمان به دریای عرب متصل است و این موضوع نقش مهمی در دسترسی دریایی ایران به آب‌های آزاد ایفا می‌کند.

این موقعیت جغرافیایی، دریای عرب را به یکی از مهم‌ترین مسیرهای دریایی مرتبط با ایران تبدیل کرده است.

تور روسیه با بهترین قیمت در آرزوی سفر

جدیدترین سررسید های ۱۴۰۵ ✅