سندرم ایکس شکننده
سندرم ایکس شکننده یکی از دلایل رایج عقب ماندگی­های ارثی است که شامل مشکلاتی از قبیل ناتوانی­ های یادگیری، اختلالات حرکتی و ناباروری و موارد دیگر می شود.

سندرم ایکس شکننده چیست و چه تاثیری در فرد دارد؟

سندروم ایکس شکننده یکی از رایج ترین ناتوانی های فکری ژنتیکی است، این سندروم هیچ درمانی ندارد و زمانی که تشخیص داده شود، تنها می توان توانبخشی هایی را برای آن در نظر گرفت. البته مشکل به طور کامل برطرف نخواهد شد. در این قسمت از بهداشت و سلامت نمناک اطلاعات بیشتری در مورد سندرم ایکس شکننده دریافت خواهید کرد. 

سندروم ایکس شکننده یک اختلال ژنتیکی است که روی ظرفیت ذهنی و فکری افراد تأثیر می گذارد. این بیماری فرد و خانواده اش را با چالش های زیادی مواجه می کند. سندروم ایکس شکننده رایج ترین سندروم ناتوانی ذهنی است و از هر 4هزار مرد یک نفر و از هر 6 هزار خانم یک نفر با آن درگیر می شود. تفاوت بین مردان و زنان از طریق جنسیت و ژنتیک آن ها در این بیماری مشهود است.

سندرم ایکس شکننده چیست؟

تفاوت مردان و زنان در کروموزمها

زنان دو عدد کروموزوم ایکس و مردان فقط یک عدد کروموزوم ایکس و یک کروموزوم Y دارند. به همین دلیل ممکن است درگیری یکی از کروموزوم های ایکس خود را در خانم ها به عنوان این سندروم نشان دهد.

با در نظر گرفتن ژن خانم ها مشخص می شود که کروموزوم های ایکس یک خانم در صورت اختلال یکی از کروموزوم ها می توانند مشکل دیگری را ایجاد کنند. بنابراین علائم خفیف تری از این اختلال در خانم ها دیده می شود. ژن تاثیر گرفته در ایجاد مشکل سندروم ایکس شکننده، ژن FMR1 است. زمانی که این ژن آسیب می بیند، FMRP را به شکل صحیح یا اصلا تولید نمی کند، بنابراین علائم زیر به وجود می آید:

  • ناتوانی های ذهنی 

  • اختلالات روابط اجتماعی و یا خشونت 

  • مشکلات زبانی

سندرم ایکس شکننده چیست؟

علائم سندروم ایکس شکننده 

سندروم ایکس شکننده علائم مختلفی را ایجاد می کند و مشکل اصلی در ظرفیت ذهنی است اما ممکن است با علائم دیگر هم همراه باشد که شامل موارد زیر هستند:

ناتوانی در یادگیری:

بطور کلی مشکلات ذهنی می توانند خفیف یا شدید باشند. گاهی اوقات باعث بیش فعالی و کمبود توجه می شود که می تواند ذهن کودکان را کُند کند و در نتیجه روی مشکلات زبانی آن ها تاثیر گذار خواهد بود.

تاخیر در به صحبت افتادن 

این مشکل در کودکان پسر رایج تر است و در کودکان دختر شیوع کم تری دارد. این بیماران معمولاً نمی توانند کلمات را به طور کامل بیان کنند. در واقع توانایی تکلم در این کودکان در مقایسه با کودکان دیگر دیرتر شکل می گیرد. معمولا بی حسی کلی در زبان اتفاق نخواهد افتاد اما این بیماران هرگز نمی توانند به طور کلی وضعیت خوبی در ادای کلمات داشته باشند.

تغییرات فیزیکی

بعضی از کودکان مشکلات فیزیکی هم پیدا می کنند که متخصصان علت آن را سندروم ایکس شکننده می دانند. اگرچه گذشت زمان و رسیدن به سن نوجوانی باعث می شود که این شرایط کم کم بهبود پیدا کند.

سندرم ایکس شکننده چیست؟

اختلالات اجتماعی

کودکان مبتلا به سندروم ایکس شکننده ممکن است دچار اضطراب شوند، از برقراری ارتباط چشمی دوری کنند یا حتی خشونت به آن ها غلبه کند. خجالت کشیدن معمولاً در بین کودکان و مخصوصاً دختران بیش از حد رایج است.

حساسیت بیش از حد

با اینکه جنبه حسی در این افراد خیلی پدیدار نمی شود اما ممکن است این بیماران واکنش های بسیار شدیدی را در برابر برخی موارد مانند صدای بلند نشان دهند.

اشکال ناقص سندروم ایکس شکننده 

سندروم ایکس شکننده همیشه به طور کامل آشکار نمی شود. اگر تغییر ژن FMR1 خفیف باشد یا در خانم ها اتفاق بیفتد، می تواند کروموزوم ایکس را ترمیم کند و شکل های مختلفی از آن ایجاد خواهد شد.

بنابراین دو دگرگونی در بروز سندروم ایکس شکننده رایج است :

1:مربوط به نارسایی تخمدانی اولیه

خانم هایی که از نارسایی تخمدانی اولیه رنج می برند، اغلب نابارور هستند. ناباروری یکی از انواع شکل گیری ناقص سندروم ایکس شکننده است. این خانمها خیلی زود و حتی قبل از 40 سالگی یائسه می شوند. از طرف دیگر اگر خانم نابارور نباشد و باردار شود، کودکان او در معرض خطر بالای ابتلا به این سندروم هستند.

سندرم ایکس شکننده چیست؟

2:سندروم ایکس شکننده مرتبط با سندروم آتاکسی

این سندروم تاثیرات خود را روی سیستم عصبی نشان می دهد. این بیماران ناگهان دچار لرزش می شوند، هنگام راه رفتن مشکل دارند و از نوعی عدم تعادل رنج می برند. به طور کلی اختلالاتی هم در روحیه این افراد ایجاد خواهد شد.

درمان سندروم ایکس شکننده

متاسفانهسندروم ایکس شکننده هیچ درمانی ندارد. این سندروم یک اختلال ژنتیکی است و جنینی که به آن مبتلا می شود و کودک در حال رشد را نیز نمی توان درمان کرد.

اگرچه درمان های توانبخشی می توانند به مدیریت این اختلال کمک کنند. این روشها توانایی گفتاری را مخصوصاً در یک سیستم آموزشی مناسب بهبود می بخشند و سپس مشکلات رفتاری توسط روانشناس مورد بررسی قرار می گیرد.

این کودکان گزینه ایده آلی برای آزمایشات اولیه هستند که حداقل تا سه سالگی باید توسط متخصصان مورد بررسی قرار بگیرند تا تکنیک های پیشرفته روی آن ها انجام شود.

بسیاری از بیماران مبتلا به سندرم ایکس شکننده، سخت تلاش می کنند تا سطح آگاهی خود را از این بیماری بالا ببرند و به افرادی مانند خود کمک کنند.

همه چیز از سندرم ایکس شکننده و علائم آن

52
این مطلب مفید بود ؟20
توجه : مطالب بخش بهداشت و سلامت سایت نمناک از منابع خارجی ترجمه شده و تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی دارد . از اینرو توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست .
منبع : بخش بهداشت و سلامت نمناک /ن/ف
برچسب : سندروم ژنتیک
وبگردی