نمناک بهداشت و سلامتتازه های سلامت نکات آزمایش خون که پزشک به شما نخواهد گفت
آزمایش ، آزمایش خون fbs
آزمایش خون یک روند مربوط به علوم آزمایشگاهی است که بر روی یک نمونه خونی گرفته شده از سیاه رگ، سرخ رگ و یا مویرگ انجام می شود. در ادامه این مطلب به بررسی انواع آزمایش های خون میپردازیم

ده نکته آزمایش خون که پزشک به شما نخواهد گفت

آزمایش خون یک روند مربوط به علوم آزمایشگاهی است که بر روی یک نمونه خونی گرفته شده از سیاه رگ، سرخ رگ و یا مویرگ انجام می شود. به چند آزمایش خون مرتبط به هم یک پانل می گویند. آزمایش خون اغلب در بهداشت و درمان برای تعیین وضعیت فیزیولوژیک و بیوشیمیایی، مانند بیماری، میزان مواد معدنی، اثر بخش بودن دارویی، و عملکرد اندام درونی بدن استفاده می شود. نمونه پانل های خون بالینی همیشه شامل یک پانل متابولیک پایه یا شمارش کامل خون هستند. آزمایش خون همچنین در آزمایش مواد مخدر برای تشخیص سوء مصرف مواد مخدر بکار می رود.

یک آزمایش خون معمولی، آزمایش CBC یا شمارش کامل سلول های خونی نام دارد و گلبول های سفید و قرمز خون و سطح هموگلوبین و دیگر ترکیبات خونی را اندازه می گیرد. این آزمایش قابلیت تشخیص کم خونی، عفونت و حتی سرطان خون را دارد.
یکی دیگر از آزمایش های رایج خون پانل متابولیک پایه است و عملکرد قلب، کلیه و کبد را با بررسی گلوکز خون، کلسیم و سطح الکترولیت های بدن ارزیابی می کند. برای بررسی احتمال بیماری های قلبی ، احتمالا نیاز به پانل لیپوپروتئین خواهید داشت تا سطح چربی های خون مثل کلسترول خوب (HDL) و بد (LDL) و تری گلیسیرید را اندازه بگیرد.
درک کامل برگه آزمایش خون به شما کمک می کند در مورد سبک زندگی و رژیم غذایی خود تصمیمات بهتری بگیرید. در اینجا به 10 نکته در مورد نتیجه آزمایش خون اشاره می کنیم که پزشک به شما نخواهد گفت، مگر وقتی که از او سوال کنید.

1-خبر های خوب آزمایش خون چیست؟

آزمایش خون روتین عموما برای بررسی مشکلات سلامت داده می شود، بنابراین اگر CBC، شیمی خون و نتایج کلسترول در دامنه طبیعی باشند، پزشک چیزی به شما نخواهد گفت. اما حتی اگر این مقادیر نرمال باشند حتما در این زمینه با پزشک مشورت کنید. از پزشک بپرسید آیا این مقادیر نسبت به آزمایش قبلی تغییری کرده است و این تغییرات چه مقدار بوده است.

 آزمایش خون بارداری

آزمایش خون

2-عبارت "نرمال" برای زنان با مردان ممکن است متفاوت باشد

اگر نتیجه آزمایش خون خود را با فردی از جنس مخالف مقایسه کنید، تفاوت ها را خواهید دید. به عنوان مثال میزان طبیعی گلبول قرمز در نمونه شمارش کامل خون برای مردان بین 5 تا 6 میلیون در میکرولیتر و برای زنان بین 4 تا 5 میلیون است.

3-عبارت "نرمال" در سنین مختلف ممکن است متفاوت باشد یا نباشد

در برخی آزمایش ها مثل آزمایش هموگلوبین، نرمال بودن نتیجه به سن بستگی دارد. به عنوان مثال در کودکان سطح هموگلوبین باید بین 11 تا 13 گرم بر دسی لیتر (g/dl) باشد، در حالی که در مردان این مقدار بین 14 تا 17 و در زنان بین 12 تا 15 g/dl است. اما در آزمایش های دیگر مثل کلسترول LDL میزان کمتر از 100 میلی گرم در دسی لیتر (mg/dl) صرفنظر از سن، میزانی بهینه است. به همین علت می گویند سن و سایرعوامل خطرساز بیماری قلبی در نحوه برخورد پزشک با بیمار مبتلا به سطح بالای کلسترول LDL موثر است. اگر مرد بالای 45 سال یا زن بالای 55 سال دچار بیماری قلبی یا دیابت باشد، پزشک به او توصیه می کند اگر کلسترول LDL او بالای 100 mg/dl است با رعایت نکاتی آن را پایین بیاورد.

4-اگر نتیجه آزمایشی مثبت بود لزوما خبر خوشحال کننده ای نیست

برخی آزمایش های خون با جستجوی نشانگرهای مولکولی در نمونه خون به دنبال بیماری ها می گردند. مثلا تست کم خونی داسی شکل، تست HIV، تست هپاتیت C و تست ژن BRCA1 یا BRCA2 برای سنجش خطر سرطان سینه و تخمدان. اگر در تست، نشانگر بیماری مورد نظر(DNA، پادتن یا پروتئین) دیده شود جواب مثبت خواهد بود. در این موارد نتیجه مثبت آزمایش به این معناست که شما مبتلا به آن اختلال یا بیماری می باشید یا در مورد بیماری های عفونی نشان می دهد قبلا در معرض عفونت قرار گرفته اید.

 مراحل آزمایش خون cbc

آزمایش خون wbc

5-نتیجه آزمایش منفی، معمولا خبر خوبی است

در آزمایش خون، منفی بودن به معنای بد بودن نیست. آزمایش خون منفی به این معناست که تست مورد نظر، نشانگر بیماری یا عامل خطرسازی را که به دنبالش بود پیدا نکرده است. وقتی برای یک بیماری عفونی آزمایش خون می دهید ، مثلا تست اینترفرون گاما برای سل، دریافت نتیجه منفی خبر خوبی است، یعنی در تست نشانه ای از عفونت دیده نشده است.

6-ممکن است نتیجه آزمایش اشتباها مثبت باشد

اولین آزمایش غربالگری برای یک بیماری اغلب باید با آزمایش دومی تایید شود. باید از آزمایش های مشخص تری برای یافتن نتایج دقیق و معنی دار استفاده کرد. نمونه ای از این آزمایش ها تست سریع HIV است که اغلب دقت کافی را داراست اما به ندرت ممکن است به اشتباه مثبت اعلام شود. باید تست های خاصی انجام دهید که میزان پادتن ها را اندازه گیری نماید، زیرا ممکن است فردی دچار بیماری های سیستم ایمنی (مثل آرتریت روماتوئید یا میلوم مالتیپل) باشد و بدن او تولید آنتی بادی هایی کند که با نتایج تست تداخل ایجاد نماید.

7-ممکن است نتیجه آزمایش اشتباها منفی باشد

گاهی اوقات تست، نشانه های بیماری را پیدا نمی کند، حتی اگر در واقع به آن مبتلا باشید. به عنوان مثال اگر آزمایش خون هپاتیت C بدهید و نتیجه منفی باشد، اما ظرف چند ماه گذشته در معرض این ویروس قرار گرفته باشید، ممکن است به عفونت مبتلا شده باشید اما مشخص نشود. به طور مشابه اگر ظرف هفته های اول تماس با عفونت، تست بیماری لایم داده باشید احتمال منفی شدن نتیجه آزمایش بالاست زیرا بدن هنوز پادتن تولید نکرده است.

 آزمایش خون ازدواج

 آزمایش خون mcv

8-اعتبار آزمایش ها از آزمایشگاهی به آزمایشگاه دیگر متفاوت است

تکنیسن های آزمایشگاه نتایج آزمایش خون شما را با مقادیر نرمال آزمایشگاه خود می سنجند. محدوده نرمال هر آیتم در هر آزمایشگاه با توجه به نتایج گرفته شده از مراجعه کنندگان به آن آزمایشگاه تعیین می شود. سازمان غذا و دارو می گوید این محدوده نرمال ممکن است با محدوده نرمال آزمایشگاه دیگر متفاوت باشد. پس اگر گزارش آزمایش خون قبلی شما با بعدی متفاوت بود شگفت زده نشوید، ممکن است این تفاوت به آزمایشگاه مربوط باشد.

9-دریافت نتایج غیر نرمال ممکن است حاکی از بیماری نباشد

ممکن است نتیجه یک آزمایش خارج از محدوده نرمال باشد اما این لزوما به این معنی نیست که بیماری یا اختلالی دارید. ممکن است به علل دیگری این نتایج خارج از محدوده باشد. اگر تست قند پلاسمای ناشتا داده باشید و قبل از آزمایش چیزی خورده باشید یا شب قبل داروی خاص یا الکل مصرف کرده باشید، نتیجه آزمایش می تواند خارج از محدوده نرمال قرار بگیرد، اما این موضوع نشانه بیماری نیست. برای اجتناب از این مشکلات بهتر است قبل از انجام آزمایش با پزشک مشورت کنید و از اینکه باید آمادگی خاصی برای آزمایش خون داشته باشید، اطلاع پیدا کنید.

10-امکان اشتباه هست

با وجود اینکه به ندرت ممکن است نمونه های فردی با شخص دیگر اشتباه شود اما امکان چنین اشتباهاتی هست. اینکه چگونه نمونه های خون قبل از آنالیز نگهداری می شوند نیز می تواند روی کیفیت نتایج تاثیر گذار باشد. به عنوان مثال اگر نمونه ها در ظرف اشتباهی گذاشته شود، تکان دادن آن ها صحیح نباشد یا برای مدت طولانی در دمای نامناسب نگهداری شوند نتایج، خطاهایی خواهند داشت.

آزمایش خون fbs

 آزمایش خون crp

قبل از آزمایش دادن باید به چه نکاتی توجه کنیم ؟

قبل از ورود به آزمایشگاه و انجام آزمایش باید به چه نکاتی توجه کنیم؟

بیش از 60 درصد خطاهای آزمایشگاهی، مربوط به مرحله پیش از آزمایش است و اگر نمونه ای نامناسب باشد، با بهترین دستگاه ها و کارکشته ترین کارکنان هم نمی توان از آن نمونه، نتیجه درستی به دست آورد. برای همین، آزمایش دهنده باید با شرایط و آمادگی کامل به آزمایشگاه بیاید و «شرایط لازم برای نمونه گیری» را داشته باشد.

 منظورتان از «شرایط لازم» چیست؟

در آزمایش های مختلف، این شرایط، متفاوت است. در برخی آزمایش ها باید پیش از نمونه گیری مدتی غذا مصرف نشود تا سطح قند و چربی در خون افزایش نیابد و مداخله ای در نتیجه آزمایش ایجاد نگردد؛ مثلا برای آزمایش چربیباید 12 تا 14 ساعت ناشتا بود و برای آزمایش قند 8 تا 16 ساعت و آزمایش آهن 12 ساعت.

رعایت ناشتایی یعنی اینکه آزمایش دهنده یک غذای سبک و کم چرب مصرف کند و تا زمان نمونه گیری (مثلا 12 ساعت قبل از آزمایش چربی خون) از مصرف هر گونه ماده خوراکی و دخانیات خودداری کند، اما مصرف آب منعی ندارد.

پیش از آزمایش آهن نیز باید مدت 48 ساعت از مصرف ویتامین ب12، داروها و مکمل های آهن دار خودداری کرد.

  در مورد افرادی که دارو مصرف می کنند، چه طور؟

 تقریبا هیچ آزمایشی نیست که از یک یا چند دارو تاثیر نگیرد.

مصرف آنتی بیوتیک ها سبب منفی شدن جواب آزمایش های کشت باکتری و جستجوی انگل در مدفوع می شود.

اگر فرد آزمایش دهنده هر گونه دارویی مصرف می کند، باید به آزمایشگاه بگوید.

آزمایشگاه، تاثیر داروها بر آزمایش های بیمار را بررسی می کند و در صورتی که بر آزمایش ها اثر داشته باشد، ممکن است تصمیم بگیرد نمونه گیری را تا چند روز پس از پایان مصرف دارو عقب بیندازد، یا اینکه پس از مشورت با پزشک، از بیمار بخواهد که دارو را قطع کند، یا تاثیر داروهای مصرف شده را بر نتیجه آزمایش ها برای پزشک گزارش کند.

نکته دیگر درباره افراد دیابتی است که برای شروع ناشتایی باید رژیمی مطابق با دستور پزشک داشته باشند.

آزمایش خون ناشتا

 آزمایش خون tsh 

پرتکرارترین آزمایش ها در کشورمان چه هستند؟

آزمایش های قند خون، چربی ها، اوره، کراتی نین، شمارش گلبول های خونی، آزمایش ادرار، مدفوع و خون مخفی و در خانم ها آزمایش بارداری از بیشترین آزمایش ها در کشور هستند

چرا گاهی با وجود رعایت شرایط لازم آزمایش توسط بیمار، باز هم نیاز به تکرار آزمایش از سوی آزمایشگاه وجود دارد؟

یکی از موارد، هنگامی است که نتایج حاصل از آزمایش در محدوده هایی است که به طور قطعی نمی توان آنها را طبیعی یا غیرطبیعی دانست.

مورد دیگر آن است که با نتایج غیرطبیعی در افرادی روبه رو شویم که سابقه پیشین ندارند. در این موارد نیز آزمایشگاه باید نمونه جدید بگیرد و گاهی نیز آزمایشگاه در درستی نتیجه حاصل شک می کند و آزمایش را تکرار می کند

نکات آزمایش خون که پزشک به شما نخواهد گفت

نکات آزمایش خون که پزشک به شما نخواهد گفت
:
امتیاز : 4.2 تعداد رای : 6
برگرفته از بهداشت نیوز / تبیان / ویکی پدیا / ع.ب
این مطلب مفید بود ؟ 5 1
نظر کاربران
نظر خود را بنویسید ...

توجه : ارسال پیام های توهین آمیز به هر شکل و با هر ادبیاتی با اخلاق و منش اسلامی ،ایرانی ما در تناقض است لذا از ارسال اینگونه پیام ها جدا خودداری فرمایید.

کد امنیتی
ارسال نظر
انصراف